Những hiện tượng tâm trí lạ gây đau đầu các nhà khoa học

Ngày đăng:21-02-2018 (309 lượt xem )

Mặc dù khoa học phát triển, song vẫn còn nhiều bí ẩn liên quan đến tâm trí con người khoa học hiện đại vẫn chưa giải mã được, trong đó có một số hiện tượng dưới đây vừa được tạp chí trực tuyến Psych2go.net của Mỹ cập nhật.

1. Déjà vu

Déjà vu là từ tiếng Pháp, có nghĩa "đã nhìn thấy" hay còn gọi là ký ức ảo giác hoặc promnesia (chứng rối loạn trí nhớ) là ảo giác, cảm thấy quen thuộc như đã từng thấy, từng trải qua trong trí nhớ trong một môi cảnh mới, chưa từng biết trước đó hoặc không nhớ rõ lúc nào. Déjà vu đã được miêu tả trong nghệ thuật từ lâu, và là đề tài gây đau đầu các nhà khoa học, nhất là các nhà tâm linh học. Gần đây, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra cách để tạo cảm giác này bằng thôi miên. Từ những năm cuối thế kỷ 20, Déjà vu được nghiên cứu sâu trong ngành tâm lý học và thần kinh học.

Về mặt khoa học, lời giải thích chính xác nhất về Déjà vu không phải là điều "nhận biết trước" được hành động hoặc có tài "dự đoán trước", mà là một tật dị thường của bộ nhớ giữ cho con người tạo ra ấn tượng mà ký ức "đang được nhớ lại". Cũng có ý kiến cho rằng trong quá trình sinh hoạt, giao tiếp hằng ngày, bộ não con người có khả năng tự sắp xếp, liên kết các sự kiện và phân tích một cách logic, từ đó tạo ra những hình ảnh, âm thanh..., xảy ra trong tương lai và ghi vào vùng trí nhớ, điều này gần giống như tiên tri. Khả năng tự sắp xếp và liên kết này của não người được hình thành và rèn luyện trong quá trình con người ta suy nghĩ và suy đoán có chủ ý (chẳng hạn cá cược). Vì thế, khi bắt gặp một trong những sự việc mà bộ não đã phân tích đúng (có thể có một số trường hợp là sai, điều này lý giải tại sao chỉ đôi khi chúng ta mới gặp hiện tượng Déjà vu thì lúc đó chúng ta sẽ có cảm giác "hình như" đã gặp hoặc đã từng ở vào tình huống nào đó trong quá khứ.

Do chưa có kết luận cụ thể trên góc độ y học nên đến nay vẫn còn nhiều giả thiết liên quan đến Déjà vu, như do giác quan đánh lừa con người, hay khả năng nhớ  không tốt, hoặc là biểu hiện của bệnh động kinh, tổn thương não v.v...

2. Prosopagnosia

Prosopagnosia là hiện tượng lạ xảy ra trong trí não con người, khi cá nhân không thể nhận dạng khuôn mặt hoặc vật thể mà họ cần nhận dạng, thay vào đó, lại dùng đến các giác quan khác, như nước hoa hoặc tiếng nói của họ. Đây là hiện tượng đầy bí ẩn đã từng được đề cập trong tiểu thuyết mang tên The Man Who Mistook Wife for a Hat (Người đàn ông nhầm vợ là chiếc mũ), của nhà văn người Anh, “thi sĩ ngành y” Oliver Sacks, đồng thời là người mắc phải căn bệnh lạ này.

Theo nghiên cứu mới đây do các nhà khoa học Đức thực hiện cho thấy, nguyên nhân phổ biến thể khiến nhiều nhân chứng không thể nhận diện được kẻ giết người mặc dù họ đã tận mắt chứng kiến tội ác, thậm chí họ còn không nhận diện nổi  khuôn mặt bản thân trong gương. Bệnh Prosopagnosia liên quan đến tổn thương hệ thần kinh, lần đầu tiên được phát hiện năm 1947, bởi chuyên gia thần kinh học người Đức, tên là Joachim Bodamer.

Theo tài liệu còn lưu, có ít nhất có 3 bệnh nhân Prosopagnosia được chứng kiến. Vài năm sau đó, Prosopagnosia được một nhà tâm lý học có tên là Martha Farah tiếp tục nghiên cứu, bà đã củng cố giả thuyết về Prosopagnosia và xem đây là hậu quả của quá trình suy giảm nhận thức, chức năng các giác quan bị suy giảm đến mức không còn nhận ra hình ảnh của một vật thể hay một cấu trúc nào đó xuất hiện trước mắt họ. Do chứa nhiều bí ẩn nên Prosopagnosia không chỉ là bệnh mà nó còn là trở ngại lớn cho ngành an ninh khi điều tra tội phạm, cũng như trong điều trị bởi Prosopagnosia đang có xu hướng gia tăng trong xã hội hiện đại.

3. Jamais Vu

Jamais vu có nghĩa  "chưa từng thấy" khi xuất hiện một tình huống quen thuộc. Jamais vu ngược với Déjà vu, bởi cá nhân không nhận ra thực tế, mặc dù đã trải nghiệm trước đó. Theo nghiên cứu của chuyên gia thần kinh học Chris Moulin đến từ Đại học Leeds (Anh) ở 92 người tình nguyện tham gia, bằng cách viết từ "door" 30 lần trong một phút. Kết quả, có tới 68% người tham gia có hiện tượng Jamais vu, họ nghi ngờ từ "door" nên kết quả viết ra không chính xác. Chris Moulin đi đến kết luận, Jamais vu là hiện tượng tâm trí sao nhãng, có thể xảy ra khi não mệt mỏi.

Jamais vu là một từ tiếng Pháp, và trong tâm lý học được dùng để mô tả một khung cảnh bất kỳ quen thuộc mà không được công nhận bởi người quan sát. Jamais vu đôi khi được cho là bệnh mất trí nhớ hoặc bệnh động kinh. Nếu động kinh, thì Jamais vu có thể là do một vùng não bị rối loạn bắt đầu từ thùy não, như nghiên cứu của Chris Moulin đã khẳng định.

4. Fregoli Delusion

Fregoli Delusion (ảo giác Fregoli) là một hiện tượng hiếm gặp, xảy ra trong não bộ. Người mắc phải hội chứng này thường có niềm tin rằng một người mang nhiều bộ dạng khác nhau. Thậm chí, ảo giác còn đi kèm với hoang tưởng. Người mắc hội chứng Fregoli thường cho rằng người khác cải trang để theo dõi và hãm hại họ.

 Chứng ảo giác Fregoli có nguồn gốc từ diễn viên người Ý, Leopoldo Fregoli, Fregoli rất nổi tiếng về khả năng “biến hình” mỗi khi xuất hiện trên sân khấu. Theo y văn thế giới, ảo giác Fregoli được biết đến lần đầu vào năm 1927,  bệnh nhân đầu tiên là một phụ nữ trẻ 27 tuổi, người này khẳng định luôn bị quấy rầy bởi hai diễn viên thường xem tại rạp hát, cải trang thành những người cô biết hoặc đã từng gặp. Giải thích cho hiện tượng trên, các nhà khoa học cho rằng nguyên nhân gây ảo giác Fregoli là do các hạch liên kết có trong hệ thần kinh. Các hạch này hoạt động như những liên kết sinh học, mang thông tin về những người khác nhau nhưng có gương mặt hao hao giống nhau. Chính ảo giác này mà tất cả những người có gương mặt giống khuôn mặt người bệnh mường tượng sẽ được gom lại thành một.

Khắc Nam

Các tin tức khác:

DANH MỤC
Liên hiệp hội đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba
Slide
Ban Chấp hành khóa IV ra mắt Đại hội
Slide
GS. TSKH Đặng Vũ Minh - Chủ tịch Liên hiệp hội Việt Nam phát biểu chỉ đạo Đại hội
Slide
Chủ tịch UBND tỉnh tặng bằng khen cho các cá nhân tiêu biểu
Slide
LIÊN KẾT WEBSITE
Thống kê truy cập
  Số người online:  35
  Hôm nay:  392
  Tháng này:  6273
  Tổng số truy cập:  617130